LEERKRACHT 

Titel Wie is wie de baas: bacteriën of de mens?
Onderwerp Bacteriën
Schooltype - klas 4 HAVO / VWO
Vakgebied Biologie
Tijdsinvestering Ca 10 lessen
Opbrengst Poster en Powerpoint
Leerpunten Samenwerken en kennis vergaren over microbiologie
Extra materialen Agarplaten en broodstoof
WebQuestauteur J.J.M. Guijt

Onderstaand voorstel kan naar eigen inzicht van de docent aangepast worden. Men kan er ook voor kiezen om les 2,3 en 4 als huiswerkopdracht mee te geven.

Leerlingen gaan werken met de computer, de lessen worden in een computerlokaal gegeven of met laptops. Hiervoor moet u tijdig reserveren. Leerlingen moeten al geleerd hebben om een powerpoint presentatie te maken.

De webquest bereidt voor op een practicum met bacteriën. Hierbij moeten leerlingen een onderzoek voorbereiden over bestrijding van bacteriën, bijvoorbeeld met schoonmaakmiddelen of met antibiotica e.d. Als u daarvoor kiest dan kunt u deel 2 laten uitvoeren en het practicum doen dat bijgevoegd is aan de docentenhandleiding. Wilt u dit practicum niet uitvoeren dan kunt u webquest deel 2 ook weglaten.

Les 1

De eerste les is een introductieles. Leerlingen nemen per tweetal plaats achter de computer en openen de webquest. U vertelt wat er van de leerling wordt verwacht. U kunt beginnen met een instapronde vragen wie er al het een en ander van bacteriën afweet.

Les 2

De volgende 3 lessen gaan de leerlingen werken aan de onderzoeksvragen en maken de powerpoint presentatie. De leerlingen maken gebruik van de bronnen die zijn gegeven.

Les 3

Per tweetal verder met webquest.

Les 4

Per tweetal moet er een begin gemaakt worden van de powerpoint presentatie. Ze maken een taakverdeling wie wat gaat vertellen. Zie het beoordelingsformulier bij de evaluatie. Het schema is een voorstel. U kunt beoordelingspunten verwijderen of toevoegen of de normering aanpassen.

Les 5

Powerpoint presentaties, U heeft een beamer nodig. U kunt ervoor kiezen om de klas ook een beoordelingsformulier te geven en mee te laten denken over wat er goed en niet zo goed was aan de presentatie.

Les 6

Powerpointpresentaties.

Les 7 en 8

Start van het practicum. In les 7 inzetten van de kweken en in les 8 aflezen en noteren van de waarnemingen. Starten met het maken van de poster.

Les 9

Laatste lessen van het practicum. Leerlingen maken de poster en stellen vragen op om tijdens de presentatierondes aan elkaar te stellen. Iedereen moet alles afgetekend hebben, de laatste evaluatievragen innemen of klassikaal bespreken.

Les 10  Presentatierondes van de practicumposters

Leerlingen presenteren aan elkaar hun poster. Een leerling van het koppel presenteert de poster en de andere leerling van het koppel beoordeeld een andere presentatie. De vragen die gesteld zijn en de beoordeling worden genoteerd en ingeleverd bij de docent.

Beoordeling poster

 

Namen:

 

 

Score:

2   = goed

1½=ruim voldoende

1   = voldoende

Inhoud en uitleg

  • De opdracht is volledig uitgewekt

  • Er zijn min. 2 bronnen gebruikt.

  • De informatie klopt

  • De uitleg is duidelijk: moeilijke begrippen worden uitgelegd.

  • Waar mogelijk wordt gebruik gemaakt van afbeeldingen en schema’s.

  • De informatie is volledig en in eigen woorden weergegeven.

                                                                 2

 

 

Verzorging

Leesbaarheid:

  • De poster heeft een duidelijke titel

  • Er zijn duidelijke subtitels

  • Het lettertype en grootte zijn duidelijk

  • Functioneel gebruik van kleuren

  • Overzichtelijke indeling

  • De verschillende hoofdstukjes staan in een logische volgorde.

Uiterlijk:

  • Het geheel ziet er aantrekkelijk uit

  • De poster nodigt uit tot lezen!

  • De subtitels zijn goed te onderscheiden

Van de normale tekst

Bronvermelding:

  • Alle gebruikte bronnen zijn vermeld

  • Van de internetbronnen zijn de URL’s vermeld

  • Bij gekopieerde afbeeldingen staan de bronnen

                                                                2

 

 

Planning en uitvoering

  • Er is in de les actief gewerkt

  • De poster is op tijd ingeleverd

 

Wanneer aan dit onderdeel niet is voldaan, worden er geen punten toegekend!

 

Beoordeling poster klasgenoten

  • Er zijn twee posters van klasgenoten beoordeeld

  • De beoordeling is serieus en zorgvuldig gedaan

 

                                                                2

 

 

Leerlingenbeoordeling poster

 

Titel van de poster:_______________________________________________________________

 

Gemaakt door:__________________________________________________________________

 

Beoordeeld door:________________________________________________________________

 

 

Ik vond de uitleg op deze poster duidelijk.

 

 

Helemaal mee eens

Mee eens

Niet mee eens

Ik vond de poster overzichtelijk.

 

 

Helemaal mee eens

Mee eens

Niet mee eens

Ik vond de poster er goed verzorgd (mooi) uitzien.

 

 

Helemaal mee eens

Mee eens

Niet mee eens

De poster was goed te lezen

  • niet teveel tekst

  • letters niet te groot / klein

 

Helemaal mee eens

Mee eens

Niet mee eens

Er waren duidelijke afbeeldingen  en / of schema’s.

 

 

Helemaal mee eens

Mee eens

Niet mee eens

Het onderwerp van de poster lijkt mij makkelijker dan mijn eigen onderwerp.

 

 

Helemaal mee eens

Mee eens

Niet mee eens

 

Hieronder moet je in het kort in goede zinnen en goed leesbaar, opschrijven wat de belangrijkste informatie van de poster is.

_______________________________________________________________________________

_______________________________________________________________________________

_______________________________________________________________________________

_______________________________________________________________________________

_______________________________________________________________________________

_______________________________________________________________________________

_______________________________________________________________________________

_______________________________________________________________________________

_______________________________________________________________________________

_______________________________________________________________________________

 © 2008 J. Guijt

 

Practicum

 

Bacteriën

Instructie

Als onderdeel van het 4h/v-practicum voer je een eigen onderzoek uit. Je krijgt voor de uitvoering twee weken de tijd (2 lessen). Voor het maken van de poster en het voorbereiden van de presentatie staan 2 lessen gepland.

Je bespreekt je experiment eerst voor. In deze voorbespreking moet je je onderzoek t/m de werkwijze en benodigdheden hebben voorbereid. Dit doe je met behulp van de webquest.

Ten slotte verwerk je de resultaten niet in een verslag, maar in een poster die aan de groep presenteert. Je maakt 1 poster per tweetal.

De puntenverdeling voor de beoordeling van dit practicum is:

Werkplan van practicum: 3 p

Poster: 7 p (Rep-cijfer). De poster komt in plaats van het verslag.

Poster

 

 

In plaats van in een verslag, kun je een niet te groot onderzoek ook in de vorm van een poster weergeven. Eigenlijk is een poster een verslag in telegramstijl. Dit betekent dat de verschillende onderdelen van het verslag op de poster voorkomen. Zorg daarbij voor een minimum aan tekst. Het beste kun je de resultaten in een grafiek weergeven. De poster moet zo duidelijk zijn dat een andere biologieleerling (en je docent/ TOA) hem begrijpt.

De indeling van de poster ziet er als volgt uit:

·         pakkende titel, met vermelding van de namen van de auteurs/ onderzoekers;

·         duidelijke inleiding met de vraagstelling, hypothese en werkwijze;

·         weergave van de belangrijkste resultaten, liefst grafisch;

·         conclusie en discussie.

Een minimum aan tekst is noodzakelijk, omdat meerdere posters vaak tegelijkertijd gepresenteerd worden. Een voorbijganger moet dan snel een indruk van jouw verhaal kunnen opdoen. Een bladzijde vol met tekst nodigt niet uit tot lezen. Bij de posterpresentatie zijn de makers van de poster aanwezig. Er kunnen dan altijd vragen gesteld worden.

 

Vraagstellingen

 

 

 

Je kunt een keuze maken uit de volgende vraagstellingen:

  • Welk effect hebben schoonmaakmiddelen op bacteriën?

  • Doodt een antibioticum ook bacteriën buiten het lichaam, zoals bacteriën van water of lucht?

Zoek in je biologieboek of een ander naslagwerk de werking van een antibioticum op.

Bedenk een proefopzet waarbij je gebruik maakt van microbiologisch onderzoek.

Controleer eerst of deze proef uitgevoerd kan worden.

  • Andere vraagstelling
    Het is mogelijk dat je docent/ TOA inmiddels nog andere keuzemogelijkheden bedacht hebben. Deze lijst wordt dan tijdens dit practicumonderdeel uitgedeeld.